De meeste mensen combineren een thuisbatterij vanzelfsprekend met zonnepanelen: overdag opslaan, 's avonds gebruiken. Maar wat als je geen zonnepanelen hebt, of ze niet wilt? Kan een thuisbatterij dan nog zinvol zijn? Het antwoord is genuanceerd: zonder zonnepanelen werkt een batterij anders, en niet elke toepassing is even rendabel.
Zonder zonnepanelen sla je geen eigen stroom op
Het voor de hand liggende nadeel is duidelijk: zonder zonnepanelen heb je geen eigen overschot aan zonnestroom om in de batterij op te slaan. De klassieke toepassing, overdag gratis zonnestroom opslaan en 's avonds gebruiken, valt dan simpelweg weg. Dat betekent niet dat een batterij nutteloos is, maar wel dat je hem op een andere manier moet inzetten om er rendement uit te halen.
Hoe werkt een thuisbatterij dan wel zonder zonnepanelen?
Zonder eigen opwek wordt een thuisbatterij vooral interessant in combinatie met een dynamisch energiecontract. In plaats van zonnestroom sla je dan stroom op wanneer die goedkoop is, vaak 's nachts of op momenten met veel wind- of zonneopwek in het landelijke net, en gebruik je die stroom weer op momenten dat de prijs hoog is. Met de juiste software, een energiemanagementsysteem (EMS), gebeurt dit grotendeels automatisch: het systeem koopt stroom in als de prijs laag is en zet die weer in of verkoopt die terug als de prijs stijgt.
Is dit rendabel?
Op dit moment geldt: zonder zonnepanelen én zonder dynamisch energiecontract is een thuisbatterij doorgaans niet rendabel. Combineer je de batterij wel met een dynamisch contract en zet je hem in als handelsrobot op de energiemarkt, dan ligt de terugverdientijd gemiddeld op 8 tot 10 jaar. Wie de batterij inzet op de onbalansmarkt, een meer gespecialiseerde vorm van handelen waarbij je inspeelt op kortdurende schommelingen in het elektriciteitsnet, kan een terugverdientijd dichter bij de 5 jaar realiseren. Dat vraagt wel geavanceerdere software en is niet bij elke aanbieder standaard beschikbaar.
Deze terugverdientijden zijn indicaties uit de markt, geen garantie. Het werkelijke rendement hangt af van je energiecontract, de gebruikte handelsstrategie en hoe de energieprijzen zich ontwikkelen. Vraag bij een aanbieder altijd om een berekening op basis van jouw situatie in plaats van een algemene belofte.
Voor wie is dit interessant?
Deze toepassing past het best bij mensen die toch al openstaan voor een dynamisch energiecontract en die het geen probleem vinden dat een EMS namens hen actief handelt op de energiemarkt. Ook huurders of bewoners van een woning waar zonnepanelen (nog) niet mogelijk zijn, kunnen zo alsnog met een thuisbatterij besparen, al is het rendement doorgaans lager dan bij een batterij die wél gecombineerd wordt met eigen zonnestroom.
Waar moet je rekening mee houden?
Overweeg je een thuisbatterij zonder zonnepanelen, houd dan rekening met een aantal punten. Je hebt sowieso een dynamisch energiecontract nodig, anders is de businesscase zwak. Het rendement hangt af van hoe volatiel de energieprijzen op een dag zijn, wat van dag tot dag verschilt. En je bent voor een deel afhankelijk van de software van je EMS: hoe slimmer die inspeelt op prijsschommelingen, hoe meer rendement je haalt. Vergelijk daarom niet alleen de batterij zelf, maar ook de kwaliteit van het bijbehorende energiemanagementsysteem.
Overweeg je toch zonnepanelen?
Twijfel je nog tussen alleen een batterij of batterij plus zonnepanelen, weet dan dat de combinatie in de meeste gevallen een aantrekkelijkere en voorspelbaardere businesscase oplevert dan een batterij alleen, zeker met het einde van de salderingsregeling in 2027 in het vooruitzicht. Een batterij zonder zonnepanelen is vooral een goede optie als zonnepanelen voor jouw woning geen reële mogelijkheid zijn.
Een thuisbatterij zonder zonnepanelen is dus geen onzin, maar wel een andere afweging dan de klassieke combinatie. Ken je motivatie, reken de terugverdientijd voor jouw situatie door en kies bewust voor een dynamisch contract en een EMS dat past bij hoe actief je zelf betrokken wilt zijn.
